หน้าหลัก
แรมซาร์ไซต์ของประเทศไทย
วันพื้นที่ชุ่มน้ำโลก
มติคณะรัฐมนตรี
ทำเนียบผู้เชี่ยวชาญและนักวิจัย
Picture Gallery


พื้นที่ชุ่มน้ำที่ไม่ได้ขึ้นทะเบียนตามมติคณะรัฐมนตรี
 

หนองน้ำในอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์


ที่ตั้ง : ตั้งอยู่ในตำบลช่างเคิ่น อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่
เนื้อที่ : 2 ไร่
พิกัดกลางที่ 449906N 2049836E

แผนที่

 
 
อ้างอิง
โครงการสำรวจสถานภาพพื้นที่ชุ่มน้ำประเภทหนองบึงน้ำจืดของประเทศไทย(ภาคเหนือ) ปีงบประมาณ 2553 โดยสถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย
 
สถานภาพทางกายภาพ  
 

ลักษณะทางกายภาพ
- ลักษณะธรรมชาติ เกิดจากการควบคุมระดับน้ำ
- ประเภทหนองบึง บึงในที่สูงหรือต้นน้ำ
- ตั้งอยู่ในลุ่มน้ำ ลุ่มน้ำแม่ปิง โดยอยู่ในลุ่มน้ำสาขาน้ำแม่แจ่มตอนล่าง
- ลักษณะพิเศษ หนองบึงในที่สูง

ทรัพยากรดิน
- ชุดดินที่พบ ประกอบด้วยกลุ่มชุดดินที่ 62
- ดินอินทรีย์ ไม่พบสนุ่นหรือปึ๋ง

การใช้ที่ดิน
- การเปลี่ยนแปลงการใช้ที่ดิน ไม่พบการเปลี่ยนแปลงการใช้ที่ดิน
- สภาพการใช้ที่ดินส่วนใหญ่ เป็นป่าดิบเขาและสังคมพืชในน้ำ

คุณภาพน้ำผิวดิน
- คุณภาพน้ำ ค่าความสกปรกต่ำ
- สภาพของน้ำ แหล่งน้ำธรรมชาติ
- การจัดประเภทแหล่งน้ำ ประเภทที่ 3

สถานภาพทางชีวภาพ  
 

พบพรรณไม้รวม 63 ชนิด 57 สกุล 31 วงศ์ แยกเป็นพรรณไม้น้ำ 55 ชนิด พรรณไม้ทั่วไป 8 ชนิด และมีไม้ต้นที่นำเข้าไปปลูกอีก 1 ชนิด และในป่าที่ติดต่อกับหนองน้ำ พบพืชหายาก 2 ชนิด

อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ มีสัตว์ป่าอาศัยอยู่ไม่น้อยกว่า 332 ชนิด ประกอบด้วยสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จำนวน 13 ชนิด นกไม่น้อยกว่า 280 ชนิด สัตว์เลื้อยคลานจำนวน 14 ชนิด และสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก 25 ชนิด มีสัตว์ป่าที่ใกล้สูญพันธุ์อย่างยิ่ง (CR) 1 ชนิด คือ ไก่ฟ้าหางลายขวาง (Syrmaticus humiae) มีสัตว์ป่าใกล้สูญพันธุ์ (EN) 4 ชนิด ได้แก่ เพียงพอนเส้นหลังขาว (Mustela strigidorsa) นกอินทรีย์หัวไหล่ขาว (Aquila heliaca) นกอินทรีปีกลาย (Aquila clanga) และเต่าปูลู (Platysternon megacephalum) มีสัตว์ป่าที่มีสถานภาพมีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ (VU) 6 ชนิด ได้แก่ หนูน้ำดอยอ่างกา (Eothenomys miletus) เป็ดปากยาวข้างลาย (Mergus squamatus) ปาดตะปุ่มใหญ่ (Theloderma gordoni) นกเดินดงอกเทา (Turdus feaeนางแอ่นท้องลาย (Apus acuticauda) และนกขมิ้นขาว (Oriolus mellianus) มีสัตว์ป่าที่มีสถานภาพใกล้ถูกคุกคาม (NT) 5 ชนิด ได้แก่  อึ่งกรายห้วยแคระ (Xenophrys minor) คางคกห้วยอินทนนน์ (Ansonia inthanon) กบห้วยขาปุ่ม (Limnonectes kuhlii) อึ่งกรายห้วยใหญ่ (Xenophrys major) กระท่าง (Tylototriton verrucosus)

พบปลา จำนวน 3 ครอบครัว (families) 3 ชนิด (species) ไม่พบชนิดปลาที่กำหนดไว้โดยสมาพันธ์อนุรักษ์โลก (IUCN) และสํานักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2548 

พบสัตว์หน้าดินเพียง 3 ไฟลั่ม 6 ครอบครัว 6 ชนิด ประกอบด้วยสัตว์หน้าดินในไฟลั่ม Annelida จำนวน 1 ครอบครัว 1 ชนิด Arthropoda จำนวน 4 ครอบครัว 4 ชนิด และ Mollusca จำนวน 1 ครอบครัว 1 ชนิด

สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม 13 ชนิด นก 280 ชนิด สัตว์เลื้อยคลาน 14 ชนิด และสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก 25 ชนิด ในจำนวนนี้มีสัตว์ป่าที่ได้รับการประกาศเป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง 288 ชนิด หรือร้อยละ 86.75 ที่เหลืออีก 44 ชนิด (ร้อยละ 13.25) ไม่ได้รับการประกาศเป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง แต่อย่างไรก็ตาม เนื่องจากพื้นที่ได้รับการประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติ สัตว์ทุกชนิดในพื้นที่จึงได้รับการคุ้มครองตามกฎหมาย

สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จากข้อมูลของกรมอุทยาน สัตว์ป่า และพันธุ์พืช (2551) รายงานว่า สัตว์ป่าในบริเวณอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ มีจำนวนลดลงไปมาก เนื่องจากถูกชาวเขาเผ่าต่างๆ ล่าเป็นอาหาร และป่าซึ่งเป็นที่อยู่อาศัยถูกถางลงมาก ทำให้สัตว์ใหญ่บางชนิดหมดไปจากป่านี้ สัตว์ที่เหลืออยู่ส่วนมากเป็นสัตว์ขนาดเล็ก เช่น กระแตเหนือ (Tupaia belangeri) กระเล็นขนปลายหูสั้น (Tamiops mcclellandii) อ้นเล็ก (Cannomys badius) เม่นหางพวง (Atherurus macrourus) อีเห็นข้างลาย (Viverra megaspila) ชะมดแผงสันหางดำ (Paradoxurus hermaphroditus)

มีสัตว์เลื้อยคลานไม่น้อยกว่า 17 ชนิด ใน 9 วงศ์ เช่น จิ้งจกหางหนาม (Hemidactylus frenatus) กิ้งก่าหัวแดง (Calotes versicolor) เหี้ย (Varanus salvator) งูก้นขบ (Cylindrophis ruffus) งูสิงบ้าน (Ptyas korros) งูเห่าหม้อ (Naja kaouthia) เป็นต้น

จากการสืบค้นข้อมูลพบว่า พื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ เป็นพื้นที่สำคัญเพื่อการอนุรักษ์นกอันดับที่ 1 (TH001) ของประเทศไทย (สมาคมอนุรักษ์นกและธรรมชาติแห่งประเทศไทย 2547) โดยมีนกที่ใกล้สูญพันธุ์ (EN) อาศัยอยู่ คือ เป็ดปากยาวข้างลาย (Mergus squamatus) และนกที่มีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ (VU) อีก 6 ชนิด ได้แก่ ไก่ฟ้าหางลายขวาง (Syrmaticus humiae) นกนางแอ่นท้องลาย (Apus acuticauda) นกอินทรีย์ปีกลาย (Aquila clanga) นกอินทรีย์หัวไหล่ขาว (Aquila heliaca) นกขมิ้นขาว (Oliolus mellianus) และนกเดินดงอกเทา (Turdus feae)

สัตว์เลื้อยคลาน ได้สำรวจพบ ชนิดสัตว์เลื้อยคลานที่สำรวจพบโดยมี 3 ชนิดคือ กิ้งก่าแก้ว (Calotes emma) พบบริเวณที่ทำการอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ งูกินทากเกล็ดสัน (Pareas carinatus) พบบริเวณด่าน 2 และงูลายสาบภูเขาสีน้ำตาล (Amphiesma khasiense) งูชนิดสุดท้ายเป็นงูที่มีรายงานการพบเป็นครั้งแรก ที่อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ และเป็นงูที่พบบนเทือกเขาสูงทางทิศเหนือของประเทศไทย

คุณค่าการใช้ประโยชน์  
 

คุณค่าการใช้ประโยชน์
เนื้อที่ประมาณ 2 ไร่ พื้นที่อนุรักษ์ไว้เพื่อให้ เป็นที่อาศัยของนกหายากใกล้สูญพันธ์

คุณค่าในระบบนิเวศ
ที่กักเก็บน้ำ เป็นที่อยู่อาศัยของนกประจำถิ่น (อัญชันหางดำ) และพืชน้ำ-พรรณไม้

การจัดการและการคุกคาม  
 

ปัญหาและการคุกคาม
จากการสำรวจภาวะการคุกคามพื้นที่ชุ่มน้ำ พบว่ามีการคุกคามทางด้านการรบกวนแหล่งธรรมชาติ จากกิจกรรมการท่องเที่ยว

แนวทางการจัดการอนุรักษ์
การจัดการอนุรักษ์โดยนำหลักการแบ่งเขตการใช้ประโยชน์พื้นที่ เป็นเขตอนุรักษ์และเขตพัฒนา ใช้วิธีกำหนดหลักเกณฑ์การจัดเขตอนุรักษ์และเขตพัฒนา ทั้งนี้โดยพิจารณาปัจจัยพื้นฐานต่างๆ ของพื้นที่ กฎหมาย และแนวทางการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน ผลจากการศึกษาวิเคราะห์  การจัดเขตหนองน้ำบริเวณที่ทำการ อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ เนื่องจากเป็นแหล่งต้นน้ำและจัดอยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติ รวมทั้งบริเวณหนองน้ำ มีความสำคัญเป็นที่อยู่ของนกประจำถิ่น ดังนั้น จึงจัดแหล่งน้ำเป็นเขตพื้นที่อนุรักษ์ทั้งหมด และให้มีการใช้น้ำ ได้เฉพาะที่ไหลผ่านฝายน้ำล้นเท่านั้น เพื่อป้องกันผลกระทบต่อการรักษาความชุ่มชื้นในพื้นที่หนองน้ำ

รายละเอียดเพิ่มเติม >>